Contents
Sacred Lives
Home
Library
Find
Shelf
Settings
←
Leave
Īśvaradarśanam · Bhramāstu bhramā eva
Īśvaradarśanam
›
Khaṇḍa 2
›
Ullāsa 4
Days of Joy, the Wealth of the Spirit
Tap a verse for its meaning
Pronunciation
Devanāgarī
Devanāgarī + Pronunciation
Meaning
Continuous
Glance
39
▾
Meaning
Keep
अथ
चोद्दालकाश्रमो,
जमदग्न्याश्रमः,
कपिलाश्रमो,
नाचिकेतसरो,
बालखिल्यगुहा
वारणावतगिरिरित्यादयो
ये
श्रुतिस्मृतिसमाख्यानसम्बद्धाः
स्थानविशेषास्तत्र
तत्र
सौम्यकाशीपरिसरवर्तिनस्तद्देशविदिता
विद्यन्ते,
तान्
विषयीकृत्य
विचारोऽपि
प्रसङ्गे
जाते
व्यधायि
तेन
स्वयमितरैश्च
तदर्हैः
सह ।
निजसुतं
श्वेतकेतुम्प्रति
तत्त्वमसि
वाक्यस्य
नवकृत्व
उपदेष्टा
छान्दोग्यप्रसिद्ध
उद्दालकस्तत्त्ववेत्ता
महामुनिरथ
जमदग्निः
कपिलादयो
बालखिल्या
वानप्रस्था
अनेकसहस्रसम्मिता
अङ्गुष्ठपरिमाणा
ऋषयश्चात्रैव
पुराकालेषु
न्यूषुरिति
या
पारम्पर्यागता
वृद्धोक्तिः,
सा
किं
प्रामाणिकी
अप्रामाणिकी
वेत्यमुना
विमृष्टमसकृदूहापोहकलाकामुकेन
गतानुगतिकन्यायमननुगच्छता ।
न
केवलमत्र,
किन्तु
सर्वत्र
भारते
वर्षे
तथान्यत्र
विदेशेष्वपि
दृश्यन्ते
य
एतादृशाः
स्थानविशेषास्तीर्थविशेषाः
सरिद्विशेषाश्च
शतशोऽथ
सहस्रशः
तत्र
यदिदं
पौराणिकनानापूर्वचमत्कारकारिप्रबन्धसम्बन्धवर्णनं
तत्सर्वन्न
यथाभूतं
भवितुमर्हति
परन्तु
प्रायशोऽयथाभूतमैतिहासिकाख्यायिकाप्रामाण्यविस्रम्भप्रसिद्धये
तथा
स्थानादिस्तुतये
च
कल्पितं
प्रचारितञ्च
तदा
तदा
तैस्तैरिति
सुव्यक्तमवगन्तुं
शक्यते
परीक्षणविचक्षणैः
श्रद्धया
पाषाणजडतामनापन्नैः ।
हन्त!
यत्किञ्चिद्वृत्तमिह
प्रत्नं
वा
नूत्नं
कर्णपथमागच्छति
मनागविमृश्यैव
तत्सत्यं
सत्यमिति
यदि
सर्वतोऽभ्युपगम्यते
परमभिष्टूयते
च,
तर्हि
बुद्धिमतां
बुद्धेः
किन्नाम
कर्तव्यम्?
तथा
च
मनुष्याणामीश्वरदत्ता
प्रातिस्विकी
विमर्शनवैदुषी
न
केवलमत्यन्तमवकुण्ठतीत्येतत्,
किन्तु
स्वस्य
समाजस्य
चाजाविन्यायत
एतादृशानुकरणेन
महती
क्षतिश्चापततीति
नैतत्तिरोहितं
दोषज्ञानाम् ।
भ्रमोह्यनर्थहेतुरिति
कस्य
वा
न
सम्प्रतिपन्नम्?
अथ
संवादिभ्रमो
नानार्थहेतुः,
किन्तु
श्रेयोहेतुरिति
यदि
कश्चित्प्रत्यवतिष्ठेत,
तर्हि
सन्तु
शुभोदर्का
अपि
केचिद्भ्रमा
लोके
शास्त्रे
च
नैतद्विप्रतिषिध्यते;
तथापि
भ्रमास्तु
हन्त
भ्रमा
एवेति
ते
च
पुनरधिकतया
विसंवादिनोऽनर्थहेतव
इति
यत्र
करणप्रवृत्तिस्तत्र
कारणिकैरवश्यं
भवितव्यं
भावुकैः
सुधीभिरिति
च
निष्कृष्टः
प्रकरणार्थः
॥ ३९ ॥
Previous
←
Ānandapracurāṇyahāni
Next
Ādhyātmikamaiśvaryam
→