Vālmīki Rāmāyaṇa · The Way to Pañcavaṭī
Tap a verse for its meaning
- 1। ॥
- 2वां खेदो बाधते प्रचुरश्रमः ।व्यक्तमुत्कण्ठते चापि मैथिली जनकात्मजा ॥
- 3। ॥
- 4यथैषा राम इह सीता तथा कुरु ।दुष्करं कृतवत्येषा वने त्वामनुगच्छती ॥
- 5एषा हि स्त्रीणामासृष्टे रघुनन्दन ।समस्थमनुरज्यन्ति विषमस्थं त्यज्यन्ति च ॥
- 6शतह्रदानां लोलत्वं शस्त्राणां तीक्ष्णतां तथा ।गरुडानिलयोः शैघ्र्यमनुगच्छन्ति योषितः ॥
- 7। ॥
- 8अलङ्कृतोऽयं देशश्च यत्र सह । चानया राम वत्स्यसि त्वमरिन्दम ॥
- 9एवमुक्तः स मुनिना राघवः ।उवाच प्रश्रितं वाक्यमृषिं दीप्तमिवानलम् ॥
- 10धन्योऽस्म्यनुगृहीतोऽस्मि यस्य मे ।गुणैः सभ्रातृभार्यस्य वरदः परितुष्यति ॥
- 11किं तु मे देशं सोदकं बहुकाननम् ।यत्राश्रमपदं कृत्वा वसेयं निरतः सुखम् ॥
- 12ततोऽब्रवी श्रुत्वा रामस्य तद्वचः ।ध्यात्वा मुहूर्तं धर्मात्मा धीरो धीरतरं वचः ॥
- 13इतो द्वियोजने तात बहुमूलफलोदकः ।देशो बहुमृगः श्रीमा ॥
- 14तत्र गत्वाश्रमपदं कृत्वा सौमित्रिणा सह । त्वं पितुर्वाक्यं यथोक्तमनुपालयन् ॥
- 15कालोऽयं गतभूयिष्ठो यः कालस्तव राघव ।समयो यो नरेन्द्रेण कृतो दशरथेन ते ॥
- 16काकुत्स्थ सुखं राज्ये निवत्स्यसि ।धन्यस्ते राम स राजा रघुनन्दन ॥
- 17यस्त्वया ज्येष्ठपुत्रेण ययातिरिव ।विदितो ह्येष वृत्तान्तो मम सर्वस्तवानघ ॥
- 18तपसश्च स्नेहाद्दशरथस्य च ।हृदयस्थश्च ते छन्दो विज्ञातस्तपसा मया ॥
- 19इह वासं प्रतिज्ञाय मया सह ।वसन्तं त्वां जनाः सर्वे ज्ञास्यन्ति रघुनन्दन ॥
- 20अतश्च त्वामहं ब्रूमि गच्छ पञ्चवटीमिति ।स हि वनोद्देशो मैथिली तत्र रंस्यते ॥
- 21। ॥
- 22प्राज्यमूलफलश्चैव नानाद्विजगणायुतः ।विविक्तश्च महाबाहो पुण्यो रम्यस्तथैव च ॥
- 23भवानपि सदारश्च शक्तश्च ।अपि चात्र वसन्राम तापसान्पालयिष्यसि ॥
- 24एतदालक्ष्यते वीर मधूकानां महद्वनम् ।उत्तरेणास्य गन्तव्यं न्यग्रोधमभिगच्छता ॥
- 25ततः स्थलमुपारुह्य पर्वतस्याविदूरतः ।ख्यातः पञ्चवटीत्येव ॥
- 26। ॥
- 27तौ तु तेनाभ्यनुज्ञातौ कृतपादाभिवन्दनौ ।तदाश्रमा जग्मतुः सह सीतया ॥
- 28तु नराधिपात्मजौविषक्ततूणौ समरेष्वकातरौ ।यथोपदिष्टेन पथा महर्षिणाप्रजग्मतुः पञ्चवटीं ॥