Vālmīki Rāmāyaṇa · The Jeweled Deer
Tap a verse for its meaning
- 1एवमुक्त्वा तु वचनं मारीचो रावणं ततः ।गच्छावेत्यब्रवीद्दीनो भयाद्रात्रिञ्चरप्रभोः ॥
- 2। ॥
- 3न हि रामं पराक्रम्य जीवन्प्रतिनिवर्तते ।वर्तते प्रतिरूपोऽसौ ते ॥
- 4किं नु शक्यं मया कर्तुमेवं त्वयि ।एष गच्छाम्यहं तात स्वस्ति तेऽस्तु ॥
- 5प्रहृष्टस्त्वभवत्तेन वचनेन स । सुसंश्लिष्टमिदं वचनमब्रवीत् ॥
- 6एतच्छौण्डीर्ययुक्तं ते मच्छन्दादिव भाषितम् ।इदानीमसि पूर्वमन्यो ॥
- 7आरुह्यतामयं शीघ्रं रथो रत्नविभूषितः ।मया सह तथा युक्तः खरैः ॥
- 8प्रलोभयित्वा यथेष्टं गन्तुमर्हसि ।तां शून्ये प्रसभं सीतामानयिष्यामि ॥
- 9ततो विमानमिव तं ।आरुह्य ययतुः शीघ्रं तस्मादाश्रममण्डलात् ॥
- 10। ॥
- 11समेत्य दण्डकारण्यं राघवस्याश्रमं ततः ।ददर्श सहमरीचो रावणो ॥
- 12। ॥
- 13एतद्रामाश्रमपदं दृश्यते कदलीवृतम् ।क्रियतां त शीघ्रं यदर्थं वयमागताः ॥
- 14। ॥
- 15स तु रूपं समास्थाय महदद्भुतदर्शनम् ।मणिप्रवरशृङ्गाग्रः सितासितमुखाकृतिः ॥
- 16रक्तपद्मोत्पलमुख इन्द्रनीलोत्पलश्रवाः ।किञ्चिदभ्युन्नतग्रीवः ॥
- 17कुन्देन्दुवज्रसङ्काशमुदरं चास्य ।मधूकनिभपार्श्वश्च पद्मकिञ्जल्कसन्निभः ॥
- 18वैडूर्यसङ्काशखुरस्तनुजङ्घः सुसंहतः ।इन्द्रायुधसवर्णेन र्ध्वं विराजता ॥
- 19स्निग्धवर्णो रत्नैर्नानाविधैर्वृतः ।क्षणेन राक्षसो जातो मृगः परमशोभनः ॥
- 20वनं प्रज्वलयन्रम्यं रामाश्रमपदं च तत् ।मनोहरं दर्शनीयं रूपं कृत्वा स ॥
- 21प्रलोभनार्थं वैदेह्या नानाधातुविचित्रितम् ।विचरन् गच्छते तस्माच्छाद्वलानि समन्ततः ॥
- 22रूप्यैर्बिन्दुशतैश्चित्रो भूत्वा स ।विटपीनां भङ्क्त्वादन् विचचार ह ॥
- 23गत्वा कर्णिकारानितस्ततः ।समाश्रयन्मन्दगतिः सीतासन्दर्शनं तथा ॥
- 24राजीवचित्रपृष्ठः स विरराज । विचचार यथासुखम् ॥
- 25। ॥
- 26विक्रीडंश्च क्वचिद्भूमौ पुनरेव निषीदति ।आश्रमद्वारमागम्य गच्छति ॥
- 27मृगयूथैरनुगतः पुनरेव निवर्तते ।सीतादर्शनमाकाङ्क्षन् राक्षसो मृगतां गतः ॥
- 28चित्राणि मण्डलानि विनिष्पतन् ।समुद्वीक्ष्य च तं सर्वे मृगा ह्यन्ये वनेचराः ॥
- 29उपगम्य समाघ्राय विद्रवन्ति ।राक्षसः सोऽपि तान्वन्यान् मृगान् ॥
- 30प्रच्छादनार्थं भावस्य न भक्षयति संस्पृशन् ।तस्मिन्नेव ततः काले ॥
- 31पादपानभ्यवर्तत ।कर्णिकारानशोकांश्च चूतांश्च ॥
- 32। ॥
- 33मुक्तामणिविचित्राङ्गं ददर्श परमाङ्गना ।सा तं रुचिरदन्तोष्ठी ॥
- 34सस्नेहं समुदैक्षत ।स च तां रामदयितां पश्यन् ॥
- 35विचचार पुनश्चित्रं दीपयन्निव तद्वनम् ।अदृष्टपूर्वं तं दृष्ट्वा नानारत्नमयं मृगम् ।विस्मयं परमं सीता जगाम ॥