Vālmīki Rāmāyaṇa · The Fallen Garment
Tap a verse for its meaning
- 1ह्रियमाणा तु कञ्चिन्नाथमपश्यती ।ददर्श गिरिशृङ्गस्थान् पञ्च ॥
- 2। ॥
- 3मुमोच यदि शंसेयुरिति ।वस्त्रमुत्सृज्य तन्मध्ये निक्षिप्तं सहभूषणम् ॥
- 4सम्भ्रमात्तु दशग्रीवस्तत्कर्म न स बुद्धवान् ।पिङ्गाक्षास्तां विशालाक्षीं नेत्रैरनिमिषैरिव ॥
- 5विक्रोशन्तीं तथा सीतां ददृशु ।स च पम्पामतिक्रम्य लङ्कामभिमुखः पुरीम् ॥
- 6। ॥
- 7उत्सङ्गेनेव तीक्ष्णदंष्ट्रां महाविषाम् ।वनानि सरितः शैलान् सरांसि च ॥
- 8। ॥
- 9सरितां शरणं गत्वा समतीयाय ।सम्भ्रमात्परिवृत्तोर्मी रुद्धमीनमहोरगः ॥
- 10वैदेह्यां ह्रियमाणायां बभूव वरुणालयः ।अन्तरिक्षगता वाचः ससृजुश्चारणास्तदा ॥
- 11एतदन्तो दशग्रीव इति सिद्धास्तदाऽब्रुवन् ।स तु सीतां विवेष्टन्तीमङ्केनादाय रावणः ॥
- 12प्रविवेश पुरीं लङ्कां रूपिणीं मृत्युमात्मनः ।सोऽभिगम्य पुरीं लङ्कां सुविभक्तमहापथाम् ॥
- 13संरूढकक्ष्याबहुलं स्वमन्तःपुरमाविशत् ।तत्र तामसितापाङ्गां ॥
- 14निदधे सीतां मयो मायामिव स्त्रियम् ।अब्रवीच्च दशग्रीवः पिशाचीर्घोरदर्शनाः ॥
- 15यथा नेमां पुमान् स्त्री वा सीतां पश्यत्यसम्मतः ।मुक्तामणि वस्त्राण्याभरणानि च ॥
- 16यद्यदिच्छेत्तदेवास्या देयं मच्छन्दतो यथा ।या च वक्ष्यति वैदेहीं वचनं किञ्चिदप्रियम् ॥
- 17। ॥
- 18। ॥
- 19। ॥
- 20। ॥
- 21तत्रोष्यतां जनस्थाने शून्ये निहतराक्षसे ।पौरुषं बलमाश्रित्य त्रासमुत्सृज्य दूरतः ॥
- 22बलं हि सुमहद्यन्मे निवेशितम् ।सदूषणखरं युद्धे हतं सायकैः ॥
- 23तत्र क्रोधो ममामर्षाद्धैर्यस्योपरि वर्तते ।वैरं च सुमहज्जातं रामं प्रति सुदारुणम् ॥
- 24निर्यातयितुमिच्छामि तच्च वैरमहं रिपोः ।न हि लप्स्याम्यहं निद्रामहत्वा सम्युगे रिपुम् ॥
- 25। ॥
- 26वसद्भिस्तु भवद्भी राममाश्रिता ।प्रवृत्तिरुपनेतव्या किं करोतीति तत्त्वतः ॥
- 27अप्रमादाच्च गन्तव्यं सर्वैरपि ।कर्तव्यश्च सदा यत्नो वधं प्रति ॥
- 28युष्माकं च बलज्ञोऽहं बहुशो ।अतश्चास्मिन् जनस्थाने मया यूयं नियोजिताः ॥
- 29ततः प्रियं वाक्यमुपेत्य राक्षसामहार्थमष्टावभिवाद्य रावणम् ।विहाय लङ्कां सहिताः प्रतस्थिरेयतो जनस्थानमलक्ष्यदर्शनाः ॥
- 30ततस्तु सीतामुपलभ्य सुसम्प्रहृष्टः परिगृह्य ।प्रसज्य रामेण च वैरमुत्तमंबभूव मोहान्मुदितः स राक्षसः ॥