Vālmīki Rāmāyaṇa · Hanūmat Describes the Citadel
Tap a verse for its meaning
- 1। ॥
- 2। ॥
- 3कति दुर्गाया लङ्काया ब्रूहि तानि मे ।ज्ञातुमिच्छामि तत्सर्वं दर्शनादिव ॥
- 4। ॥
- 5। ॥
- 6श्रुत्वा रामस्य वचनं हनूमा ।वाक्यं श्रेष्ठो रामं पुनरथाब्रवीत् ॥
- 7श्रूयतां सर्वमाख्यास्ये दुर्गकर्मविधानतः । पुरी यथा लङ्का च यथा बलैः ॥
- 8। ॥
- 9विभागं च निर्देशं वाहनस्य च ।एवमुक्त्वा कथयामास तत्त्वतः ॥
- 10हृष्टा लङ्का ।महती रथसम्पूर्णा रक्षोगणसमाकुला ॥
- 11वाजिभिश्च सुसम्पूर्णा सा पुरी परैः ।दृढबद्धकवाटानि च ॥
- 12द्वाराणि विपुलान्यस्याश्चत्वारि सुमहान्ति च । बलवन्ति महान्ति च ॥
- 13आगतं परसैन्यं तु तत्र तैः ।द्वारेषु संस्कृता भीमाः शिताः ॥
- 14शतशो रोचिता वीरैः रक्षसां गणैः । महांस्तस्याः प्राकारो दुष्प्रधर्षणः ॥
- 15मुक्ताविरचितान्तरः ।सर्वतश्च महाभीमाः शुभाः ॥
- 16अगाधा मीनसेविताः ।द्वारेषु तासां चत्वारः सङ्क्रमाः परमायताः ॥
- 17बहुभिर्महद्भिर्गृहपङ्क्तिभिः ।त्रायन्ते परसैन्यागमे सति ॥
- 18यन्त्रैस्तैरवकीर्यन्ते परिखासु समन्ततः ।एकस्त्वकम्प्यो बलवान् सङ्क्रमः सुमहादृढः ॥
- 19काञ्चनैर्बहुभिः स्तम्भैर्वेदिकाभिश्च शोभितः ।स्वयं राम रावणः ॥
- 20उत्थितश्चाप्रमत्तश्च बलानामनुदर्शने ।लङ्का पुनर्निरालम्बा भयावहा ॥
- 21वान्यं कृत्रिमं च चतुर्विधम् ।स्थिता पारे समुद्रस्य दूरपारस्य राघव ॥
- 22च नास्त्यत्र निरादेशश्च सर्वतः ।शैलाग्रे रचिता दुर्गा सा पूर्देवपुरोपमा ॥
- 23लङ्का परमदुर्जया ।परिखाश्च शतघ्न्यश्च यन्त्राणि विविधानि च ॥
- 24शोभयन्ति पुरीं लङ्कां रावणस्य । रक्षसामत्र पूर्वद्वारं समाश्रितम् ॥
- 25दुराधर्षाः सर्वे खड्गाग्रयोधिनः । रक्षसामत्र दक्षिणद्वारमाश्रितम् ॥
- 26सैन्येन योधास्तत्राप्यनुत्तमाः । रक्षसामत्र पश्चिमद्वारमाश्रितम् ॥
- 27सर्वे तथा सर्वास्त्रकोविदाः । रक्षसामत्र उत्तरद्वारमाश्रितम् ॥
- 28सुपूजिताः ।शतशोऽथ सहस्राणि मध्यमं स्कन्धमाश्रिताः ॥
- 29दुराधर्षाः रक्षसाम् ।ते मया सङ्क्रमा भग्नाः परिखाश्चावपूरिताः ॥
- 30दग्धा च नगरी लङ्का ।बलैकदेशः क्षपितो राक्षसानां महात्मनाम् ॥
- 31येन केन च मार्गेण तराम ।हतेति नगरी लङ्का वानरैरवधार्यताम् ॥
- 32अङ्गदो द्विविदो मैन्दो जाम्बवान् पनसो नलः ।नीलः किं तव ॥
- 33हि गत्वा तां रावणस्य महापुरीम् ।सपर्वतवनां भित्त्वा सखातां ॥
- 34सप्राकारां सभवनामानयिष्यन्ति राघव ।एवमाज्ञापय क्षिप्रं बलानां । तु युक्तेन प्रस्थानमभिरोचय ॥