Bhashya
ब्रह्मण्यविद्यानुपपत्तिरिति चेत्, न, ब्रह्मणि विद्यावि-धानात् ।न हि शुक्तिकायां रजताध्यारोपणेऽसति शुक्ति-कात्वं ज्ञाप्यते- चक्षुर्गोचरापन्नायाम्- 'इयं शुक्तिका नरजतम्' इति ।तथा 'सदेवेदं सर्वम्, ब्रह्मैवेदं सर्वम्, आ-त्मैवेदं सर्वम्, नेदं द्वैतमस्त्यब्रह्म' इति ब्रह्मण्येकत्वविज्ञानंन विधातव्यम्, ब्रह्मण्यविद्याध्यारोपणायामसत्याम् ।नब्रूमः- शुक्तिकायामिव ब्रह्मण्यतद्धर्माध्यारोपणा नास्तीति;किं तर्हि न ब्रह्म स्वात्मन्यतद्धर्माध्यारोपनिमित्तम् अविद्याकर्तृचेति- भवत्येवं नाविद्याकर्तृ भ्रान्तं च ब्रह्म ।किंतु नैवअब्रह्म अविद्याकर्ता चेतनो भ्रान्तोऽन्य इष्यते- 'ना-न्योऽतोऽस्ति विज्ञाता' 'नान्यदतोऽस्ति विज्ञातृ' 'तत्त्व-मसि' 'आत्मानमेवावेत्' 'अहं ब्रह्मास्मि' 'अन्योऽसा-वन्योऽहमस्मीति, न स वेद' इत्यादिश्रुतिभ्यः ; स्मृतिभ्य-श्च- 'समं सर्वेषु भूतेषु' 'अहमात्मा गुडाकेश' 'शुनिचैव श्वपाके च' ; 'यस्तु सर्वाणि भूतानि' 'यस्मिन्सर्वाणिभूतानि' इति च मन्त्रवर्णात् ।नन्वेवं शास्त्रोपदेशानर्थक्य-मिति; बाढमेवम्, अवगते अस्त्वेवानर्थक्यम् ।अवगमान-र्थक्यमपीति चेत्, न, अनवगमनिवृत्तेर्दृष्टत्वात् ।तन्निवृ-त्तेरप्यनुपपत्तिरेकत्व इति चेत्, न, दृष्टविरोधात् ; दृश्यतेद्रुह्य ।ननु न स्मरत्यात्मानम्; दर्शितो ह्यसौ, य इह प्रवि-श्य प्राणित्यपानिति व्यानित्युदानिति समानितीति ।ननुअसौ गौः असावश्व इत्येवमसौ व्यपदिश्यते भवता, नआत्मानं प्रत्यक्षं दर्शयसि; एवं तर्हि द्रष्टा श्रोता मन्ताविज्ञाता स आत्मेति ।ननु अत्रापि दर्शनादिक्रियाकर्तुःस्वरूपं न प्रत्यक्षं दर्शयसि; न हि गमिरेव गन्तुः स्वरूपंछिदिर्वा छेत्तुः; एवं तर्हि दृष्टेर्द्रष्टा श्रुतेः श्रोता मतेर्मन्ताविज्ञातेर्विज्ञाता स आत्मेति ।ननु अत्र को विशेषो द्रष्टरि;यदि दृष्टेर्द्रष्टा, यदि वा घटस्य द्रष्टा, सर्वथापि द्रष्टैव; द्रष्ट-व्य एव तु भवान्विशेषमाह दृष्टेर्द्रष्टेति; द्रष्टा तु यदि दृष्टेः,यदि वा घटस्य, द्रष्टा द्रष्टैव ।न, विशेषोपपत्तेः-- अस्त्यत्रविशेषः; यो दृष्टेर्द्रष्टा सः दृष्टिश्चेद्भवति नित्यमेव पश्यतिदृष्टिम्, न कदाचिदपि दृष्टिर्न दृश्यते द्रष्ट्रा; तत्र द्रष्टुर्द्र-ष्टृथा नित्यया भवितव्यम्; अनित्या चेद्द्रष्टुर्दृष्टिः, तत्र दृश्याया दृष्टिः सा कदाचिन्न दृश्येतापि- यथा अनित्ययादृष्ट्या घटादि वस्तु; न च तद्वत् दृष्टेर्द्रष्टा कदाचिदपि नपश्यति दृष्टिम् ।किं द्वे दृष्टी द्रष्टुः-- नित्या अदृश्याअन्या अनित्या दृश्येति? बाढम्; प्रसिद्धा तावदनित्यादृष्टिः, अन्धानन्धत्वदर्शनात्; नित्यैव चेत्, सर्वोऽनन्धएव स्यात्; द्रष्टुस्तु नित्या दृष्टिः— 'न हि द्रष्टुर्दृष्टेर्विपरिलोपो विद्यते' इति श्रुतेः ; अनुमानाच्च—अन्धस्यापि घटाद्याभासविषया स्वप्ने दृष्टिरुपलभ्यते ; सा तर्हि इतरदृष्टिनाशे न नश्यति ; सा द्रष्टुर्दृष्टिः ; तया अविपरिलुप्तया नित्यया दृष्ट्या स्वरूपभूतया स्वयंज्योतिःसमाख्यया इतरामनित्यां दृष्टिं स्वप्नान्तबुद्धान्तयोर्वासनाप्रत्ययरूपां नित्यमेव पश्यन्दृष्टेर्द्रष्टा भवति ।एवं च सति दृष्टिरेव स्वरूपमस्य अग्न्यौष्ण्यवत्, न काणादानामिव दृष्टिव्यतिरिक्तः अन्यः चेतनः द्रष्टा ॥
In plain words
If you ask how ignorance could possibly attach to Brahman, we answer: Because scripture explicitly enjoins knowledge concerning it. Just as the true nature of a pearl-shell is not recognized until the shell is perceived directly with the correction 'This is a shell, not silver,' so too declarations such as 'All this is Being, all this is Brahman, all this is the Self, there is no duality here' would serve no purpose if ignorance were not already projected upon Brahman. We do not claim that Brahman is entirely free from superimposition in the manner of an oyster-shell; rather, Brahman is never the ignorant agent that projects foreign attributes onto itself. The deluded agent of ignorance is none other than the empirical individual, as confirmed by Vedic passages: 'There is no other witness than this,' 'Thou art that,' 'I am Brahman,' alongside traditional teachings and mantras proclaiming the supreme unity of all beings. If you object that this renders scriptural instruction pointless, we concede: Yes, once truth is realized, instruction naturally ceases. And if you argue that even the process of realization becomes pointless, we reply that the removal of ignorance is a matter of direct experience.
Close to the Sanskrit
If it is objected that ignorance in Brahman is impossible, we reply: No, because knowledge is prescribed regarding Brahman. Nor indeed when the superimposition of silver on a pearl oyster is absent is the oyster-nature made known to one within visual range saying 'This is a pearl oyster, not silver.' Similarly, statements such as 'All this is indeed Being, all this is indeed Brahman, all this is indeed the Self, there is no duality here other than Brahman'—such knowledge of oneness in Brahman need not be prescribed if superimposition of ignorance in Brahman is absent. We do not say that there is no superimposition of foreign attributes in Brahman as there is in the oyster-shell; what then? Brahman is not the agent of ignorance, being the cause of the superimposition of foreign attributes onto itself, nor is Brahman a deluded agent of ignorance. But no other conscious, deluded agent apart from non-brahman is intended, according to scriptural texts such as 'There is no other witness than this,' 'There is no other knower than this,' 'Thou art that,' 'He knew only himself,' 'I am Brahman,' and 'He who perceives another as separate, thinking 'He is another, I am another,' does not know,' as well as smṛti passages: 'Equal in all beings,' 'I am the soul, O Guḍākeśa,' 'In a dog and in an outcaste,' and from the mantra text: 'He who sees all beings,' 'In whom all beings reside.' If someone objects that scriptural instruction thus becomes useless, we reply: Quite so, when truth is known it indeed becomes useless. If it is objected that even the knowledge of truth becomes useless, we reply: No, because the removal of non-understanding is observed. If it is objected that the removal of non-understanding is also impossible in oneness, we reply: No, because it contradicts observation; it is seen...