Vālmīki Rāmāyaṇa · The Quest of Aṃśumat
Tap a verse for its meaning
- 1पुत्रां ज्ञात्वा सगरो रघुनन्दन ।नप्तारमब्रवीद्राजा दीप्यमानं ॥
- 2शूरश्च कृतिविद्यश्च पूर्वैस्तुल्योऽसि तेजसा ।पितॄणां गतिमन्विच्छ येन चाश्वोऽपहारितः ॥
- 3सत्वानि वीर्यवन्ति महान्ति च ।तेषां त्वं प्रतिघातार्थं सासिं गृह्णीष्व ॥
- 4अभिवाद्याभिवाद्यांस्त्वं हत्वा विघ्नकरानपि ।सिद्धार्थः सन्निवर्तस्व मम पारगः ॥
- 5एवमुक्तोंशुमान्सम्यक्सगरेण महात्मना ।धनुरादाय खड्गं च जगाम ॥
- 6स खातं पितृभिर्मार्गमन्तर्भौमं महात्मभिः ।प्रापद्यत नरश्रेष्ठस्तेन राज्ञाभिचोदितः ॥
- 7दैत्यदानवरक्षोभिः पिशाचपतगोरगैः ।पूज्यमानं महातेजा दिशागजमपश्यत ॥
- 8स तं प्रदक्षिणं कृत्वा दृष्ट्वा चैव ।पितॄन्स परिपप्रच्छ वाजिहर्तारमेव च ॥
- 9दिशागजस्तु तच्छ्रुत्वा प्रत्याहांशुमतो वचः । कृतार्थस्त्वं सहाश्वः शीघ्रमेष्यसि ॥
- 10तस्य तद्वचनं श्रुत्वा सर्वानेव ।यथाक्रमं यथान्यायं प्रष्टुं समुपचक्रमे ॥
- 11तैश्च सर्वैर्दिशापालैर्वाक्यज्ञै ।पूजितः सहयश्चैव गन्तासीत्यभिचोदितः ॥
- 12तेषां तद्वचनं श्रुत्वा जगाम लघुविक्रमः ।भस्मराशीकृता यत्र पितरस्तस्य ॥
- 13स दुःखवशमापन्नस्त्वसमञ्जसुतस्तदा । परमार्तस्तु वधात्तेषां सुदुःखितः ॥
- 14यज्ञीयं च हयं तत्र चरन्तमविदूरतः ।ददर्श पुरुषव्याघ्रो दुःखशोकसमन्वितः ॥
- 15स तेषां राजपुत्राणां कर्तुकामो जलक्रियाम् । महातेजा न चापश्य ॥
- 16विसार्य निपुणां दृष्टिं ततोऽपश्य ।पितॄणां मातुलं राम सुपर्णमनिलोपमम् ॥
- 17स चैनमब्रवीद्वाक्यं वैनतेयो महाबलः ।मा शुचः पुरुषव्याघ्र वधोऽयं ॥
- 18प्रमेयेन दग्धा हीमे महाबलाः ।सलिलं नार्हसि प्राज्ञ दातुमेषां हि ॥
- 19हिमवतो ज्येष्ठा दुहिता ।तस्यां कुरु महाबाहो पितॄणां तु जलक्रियाम् ॥
- 20भस्मराशीकृतानेतान् प्लावये ।तया क्लिन्नमिदं भस्म गङ्गया ॥
- 21षष्टिं पुत्रसहस्राणि स्वर्गलोकं नयिष्यति ।गच्छ चाश्वं सङ्गृह्य पुरुषर्षभ ॥
- 22यज्ञं पैतामहं वीर संवर्तयितुमर्हसि ।सुपर्णवचनं श्रुत्वा सोंशुमानतिवीर्यवान् ॥
- 23त्वरितं हयमादाय पुनराया ।ततो राजानमासाद्य रघुनन्दन ॥
- 24न्यवेदयद्यथावृत्तं सुपर्णवचनं तथा ।तच्छ्रुत्वा घोरसङ्काशं वाक्यमंशुमतो नृपः ॥
- 25यज्ञं निर्वर्तयामास यथाकल्पं यथाविधि ।स्वपुरं चागमच्छ्रीमानिष्टयज्ञो ॥
- 26गङ्गायाश्चागमे राजा निश्चयं नाध्यगच्छत ।अगत्वा निश्चयं राजा कालेन महता महान् ।त्रिंशद्वर्षसहस्राणि राज्यं कृत्वा दिवं गतः ॥