Vālmīki Rāmāyaṇa · The Bow of Rudra
Tap a verse for its meaning
- 1ततः विमले कृतकर्मा ।विश्वामित्रं महात्मानमाजुहाव सराघवम् ॥
- 2तमर्चयित्वा कर्मणा ।राघवौ च महात्मानौ तदा वाक्यमुवाच ह ॥
- 3भगवन् स्वागतं तेऽस्तु किं करोमि तवानघ ।भवानाज्ञापयतु मामाज्ञाप्यो भवता ह्यहम् ॥
- 4एवमुक्तः स धर्मात्मा जनकेन महात्मना ।प्रत्युवाच मुनिर्वीरं वाक्यं ॥
- 5पुत्रौ दशरथस्येमौ लोकविश्रुतौ ।द्रष्टुकामौ धनुःश्रेष्ठं यदेतत्त्वयि तिष्ठति ॥
- 6एतद्दर्शय भद्रं ते कृतकामौ ।दर्शनादस्य धनुषो यथेष्टं प्रतियास्यतः ॥
- 7एवमुक्तस्तु जनकः प्रत्युवाच ।श्रूयतामस्य धनुषो यदर्थमिह तिष्ठति ॥
- 8इति ख्यातो निमेः षष्ठो महीपतिः ।न्यासोऽयं तस्य भगवन्हस्ते दत्तो महात्मना ॥
- 9पूर्वं धनुरायम्य वीर्यवान् ।रुद्रस्तु त्रिदशान्रोषात्सलीलमिदमब्रवीत् ॥
- 10यस्माद्भागार्थिनो भागान्नाकल्पयत मे सुराः ।वराङ्गाणि महार्हाणि धनुषा वः ॥
- 11ततो सर्वे देवा वै मुनिपुङ्गव ।प्रसादयन्ति देवेशं तेषां प्रीतोऽभव ॥
- 12प्रीतियुक्तः स सर्वेषां ददौ तेषां महात्मनाम् ।तदेत धनूरत्नं महात्मनः ॥
- 13न्यासभूतं तदा न्यस्तमस्माकं पूर्वके विभो ।अथ मे कृषतः क्षेत्रं लाङ्गलादुत्थिता ततः ॥
- 14क्षेत्रं शोधयता लब्ध्वा नाम्ना सीतेति विश्रुता । सा तु व्यवर्धत ममात्मजा ॥
- 15मे कन्या स्थापितेयमयोनिजा ।भूतलादुत्थितां तां तु वर्धमानां ममात्मजाम् ॥
- 16वरयामासुरागम्य राजानो मुनिपुङ्गव ।तेषां वरयतां कन्यां सर्वेषां ॥
- 17वीर्यशुल्केति भगव सुतामहम् ।ततः सर्वे नृपतयः मुनिपुङ्गव ॥
- 18मिथिलामभ्युपागम्य वीर्यजिज्ञासवस्तदा ।तेषां जिज्ञासमानानां वीर्यं धनुरुपाहृतम् ॥
- 19न शेकुर्ग्रहणे तस्य धनुष वा ।तेषां वीर्यवतां वीर्यमल्पं ज्ञात्वा महामुने ॥
- 20प्रत्याख्याता नृपतयस्तन्निबोध ।ततः परमकोपेन राजानो मुनिपुङ्गव ॥
- 21थिलां सर्वे वीर्यसन्देहमागताः ।आत्मानमवधूतं ते विज्ञाय नृपपुङ्गवाः ॥
- 22महताऽऽविष्टाः पीडयन्मिथिलां पुरीम् ।ततः क्षयं यातानि सर्वशः ॥
- 23साधनानि मुनिश्रेष्ठ ततोऽहं ।ततो देवगणान्सर्वान् हं प्रसादयम् ॥
- 24ददुश्च परमप्रीताश्चतुरङ्गबलं सुराः ।ततो भग्ना नृपतयो हन्यमाना दिशो ययुः ॥
- 25अवीर्या वीर्यसन्दिग्धाः सामात्याः ।तदेतन्मुनिशार्दूल धनुः परमभास्वरम् ॥
- 26रामलक्ष्मणयोश्चापि दर्शयिष्यामि सुव्रत ।यद्यस्य धनुषो रामः कुर्यादारोपणं मुने ।सुतामयोनिजां सीतां दद्यां ॥