Vālmīki Rāmāyaṇa · Sītā's Despair
Tap a verse for its meaning
- 1सा स्य वचो निशम्यतद्रावणस्याप्रियमप्रियार्ता ।सीता यथा वनान्तेसिंहाभिपन्ना ॥
- 2सा राक्षसीमध्यगता च --र्वाग्भिर्भृशं रावणतर्जिता च । विजने विसृष्टाबालेव कन्या विललाप सीता ॥
- 3सत्यं बतेदं प्रवदन्ति लोकेनाकालमृत्युर्भवतीति सन्तः ।यत्राहमेवं परिभर्त्स्यमानाजीवामि किञ्चित्क्षणमप्यपुण्या ॥
- 4सुखाद्विहीनं बहुदुःखपूर्ण--मिदं तु नूनं हृदयं स्थिरं मे ।विशीर्यते यन्न सहस्रधाऽद्य शृङ्गमिवाचलस्य ॥
- 5नैवास्ति दोषं मम नूनमत्रवध्याऽहमस्याप्रियदर्शनस्य ।भावं न चास्याहमनुप्रदातु--मलं द्विजो मिवाय ॥
- 6नूनं ममाङ्गान्यचिरादनार्यःशस्त्रैः शितैश्छेत्स्यति राक्षसेन्द्रः ।तस्मिन्ननागच्छति गर्भस्थजन्तोरिव शल्यकृन्तः ॥
- 7दुःखं बतेदं मम दुःखितायामासौ चिरायाधिगमिष्यतो द्वौ ।बद्धस्य स्य तथा निशान्तेराजापराधादिव स्य ॥
- 8हा राम हा लक्ष्मण हा सुमित्रेहा राममातः सह मे जनन्या ।एषा विपद्याम्यहमल्पभाग्या नौरिव मूढवाता ॥
- 9तरस्विनौ धारयता मृगस्यसत्त्वेन रूपं ।नूनं विशस्तौ मम कारणात्तौसिंहर्षभौ द्वाविव न ॥
- 10नूनं स मामल्पभाग्यां लुलुभे तदानीम् ।यत्रार्यपुत्रं विससर्ज मूढारामानुजं लक्ष्मणपूर्वजं च ॥
- 11हा राम दीर्घबाहोहा पूर्णचन्द्रप्रतिमानवक्त्र ।हा जीवलोकस्य हितः प्रियश्चवध्यां न मां वेत्सि हि राक्षसानाम् ॥
- 12मियं क्षमा चभूमौ च शय्या नियमश्च धर्मे । विफलं ममेदंकृतं कृतघ्नेष्विव मानुषाणाम् ॥
- 13मोघो हि धर्मश्चरितो मयाऽयंतथैकपत्नीत्वमिदं निरर्थम् ।या त्वां न पश्यामि कृशा हीना त्वया सङ्गमने निराशा ॥
- 14नियमेन कृत्वावनान्निवृत्तश्चरितव्रतश्च ।स्त्रीभिस्तु मन्ये विपुलेक्षणाभि--स्त्वं रंस्यसे वीतभयः ॥
- 15अहं तु राम त्वयि चिरं विनाशाय निबद्धभावा ।मोघं चरित्वाऽथ चत्यक्ष्यामि धिग्जीवितमल्पभाग्या ॥
- 16सा जीवितं क्षिप्रमहं त्यजेयंण ण शितेन वाऽपि ।विषस्य दाता न हि मेऽस्ति कश्चि--च्छस्त्रस्य वा वेश्मनि राक्षसस्य ॥
- 17इतीव बहुधा विलप्यसर्वात्मना राममनुस्मरन्ती ।प्रवेपमाना परिशुष्कवक्त्रा पुष्पितमाससाद ॥
- 18शोकाभितप्ता बहुधा विचिन्त्यसीताऽथ गृहीत्वा ।उद्बध्य वेण्युद्ग्रथनेन शीघ्र--महं गमिष्यामि स्य मूलम् ॥
- 19उपस्थिता सा गृहीत्वाऽथ नगस्य तस्य ।तस्यास्तु रामं प्रविचिन्तयन्त्यारामानुजं स्वं च कुलं शुभाङ्ग्याः ॥
- 20शोकानि तथा बहूनिर्जितानि प्रवराणि लोके ।प्रादुर्निमित्तानि तदा बभूवुःपुराऽपि सिद्धान्युपलक्षितानि ॥