Vālmīki Rāmāyaṇa · Indrajit's Invisible Assault
Tap a verse for its meaning
- 1मकराक्षं हतं श्रुत्वा समितिञ्जयः ।क्रोधेन महताऽऽविष्टो दन्तान्कटकटापयन् ॥
- 2कुपितश्च तदा तत्र किं कार्यमिति चिन्तयन् ।आदिदेशाथ सङ्क्रुद्धो रणायेन्द्रजितं सुतम् ॥
- 3। ॥
- 4त्वमप्रतिमकर्माणमिन्द्रं जयसि सम्युगे ।किं पुनर्मानुषौ दृष्ट्वा न वधिष्यसि सम्युगे ॥
- 5तथोक्तो राक्षसेन्द्रेण प्रतिगृह्य पितुर्वचः ।यज्ञभूमौ स विधिवत्पावकं जुहवेन्द्रजित् ॥
- 6जुह्वतश्चापि तत्राग्निं रक्तोष्णीषधराः स्त्रियः ।आजग्मुस्तत्र सम्भ्रान्ता राक्षस्यो यत्र ॥
- 7। ॥
- 8सर्वतोऽग्निं समास्तीर्य शरपत्रैः सतोमरैः ।छागस्य गलं जग्राह जीवतः ॥
- 9सकृदेव समिद्धस्य विधूमस्य महार्चिषः ।बभूवुस्तानि लिङ्गानि विजयं दर्शयन्ति च ॥
- 10प्रदक्षिणावर्तशिखस्तप्तहाटकसन्निभः ।हविस्तत्प्रतिजग्राह स्वयमुत्थितः ॥
- 11हुत्वाऽग्निं तर्पयित्वा च देवदानवराक्षसान् ।आरुरोह रथश्रेष्ठमन्तर्धानगतं शुभम् ॥
- 12स वाजिभिश्चतुर्भिश्च बाणैश्च निशितैर्युतः ।आरोपितमहाचापः शुशुभे ॥
- 13जाज्वल्यमानो वपुषा ।मृगैश्चन्द्रार्धचन्द्रैश्च सरथः समलङ्कृतः ॥
- 14जाम्बूनदमहाकम्बुर्दीप्तपावकसन्निभः ।बभूवेन्द्रजितः केतुर्वैडूर्यसमलङ्कृतः ॥
- 15तेन चादित्यकल्पेन च पालितः ।स बभूव दुराधर्षो रावणिः सुमहाबलः ॥
- 16सोऽभिनिर्याय नगरादिन्द्रजित्समितिञ्जयः ।हुत्वाऽग्निं राक्षसैर्मन्त्रैरन्तर्धानगतोऽब्रवीत् ॥
- 17अद्य हत्वा रणे यौ तौ मिथ्या प्रव्राजितौ वने ।जयं पित्रे प्रदास्यामि रणार्जितम् ॥
- 18अद्य निर्वानरामुर्वीं हत्वा रामं सलक्ष्मणम् ।करिष्ये परमप्रीतिमित्युक्त्वाऽन्तरधीयत ॥
- 19आपपाताथ सङ्क्रुद्धो चोदितः ।तीक्ष्णकार्मुकनाराचैस्तीक्ष्णस्त्विन्द्ररिपू रणे ॥
- 20। ॥
- 21इमौ ताविति सञ्चिन्त्य सज्यं कृत्वा च कार्मुकम् ।सन्ततानेषुधाराभिः पर्जन्य इव वृष्टिमान् ॥
- 22स तु प्राप्य सरथो रामलक्ष्मणौ ।अचक्षुर्विषये तिष्ठन्विव्याध निशितैः शरैः ॥
- 23। ॥
- 24प्रच्छादयन्तौ गगनं शरजालैर्महाबलौ ।तमस्त्रैः सूर्यसङ्काशैर्नैव पस्पृशतुः शरैः ॥
- 25स हि धूमान्धकारं च चक्रे प्रच्छादयन्नभः ।दिशश्चान्तर्दधे श्रीमान्नीहारतमसा वृताः ॥
- 26नैव ज्यातलनिर्घोषो न च नेमिखुरस्वनः ।शुश्रुवे चरतस्तस्य न च रूपं प्रकाशते ॥
- 27घनान्धकारे तिमिरे शरवर्षमिवाद्भुतम् ।स ववर्ष महाबाहुर्नाराचशरवृष्टिभिः ॥
- 28स रामं सूर्यसङ्काशैः शरैर्दत्तवरो भृशम् ।विव्याध समरे क्रुद्धः सर्वगात्रेषु ॥
- 29। ॥
- 30अन्तरिक्षे समासाद्य रावणिं कङ्कपत्रिणः ।निकृत्य पतगा भूमौ पेतुस्ते ॥
- 31अतिमात्रं शरौघेण पीड्यमानौ ।तानिषून्पततो भल्लैरनेकैर्निचकृन्ततुः ॥
- 32यतो हि ददृशाते तौ शरान्निपततः शितान् ।ततस्तु तौ ससृजातेऽस्त्रमुत्तमम् ॥
- 33रावणिस्तु दिशः सर्वा रथेनातिरथः पतन् ।विव्याध तौ दाशरथी लघ्वस्त्रो निशितैः शरैः ॥
- 34तेनातिविद्धौ तौ वीरौ रुक्मपुङ्खैः सुसंहितैः ।बभूवतुर्दाशरथी पुष्पिताविव ॥
- 35नास्य वेद गतिं कश्चिन्न च रूपं धनुः शरान् ।न चान्यद्विदितं किञ्चित्सूर्यस्येवाभ्रसम्प्लवे ॥
- 36तेन विद्धाश्च हरयो निहताश्च गतासवः ।बभूवुः शतशस्तत्र पतिता धरणीतले ॥
- 37लक्ष्मणस्तु सुसङ्क्रुद्धो भ्रातरं वाक्यमब्रवीत् ।ब्राह्ममस्त्रं प्रयोक्ष्यामि वधार्थं सर्वरक्षसाम् ॥
- 38। ॥
- 39अयुध्यमानं प्रच्छन्नं प्राञ्जलिं ।पलायन्तं प्रमत्तं वा न त्वं हन्तुमिहार्हसि ॥
- 40। ॥
- 41तमेनं मायिनं क्षुद्रमन्तर्हितरथं बलात् ।राक्षसं निहनिष्यन्ति दृष्ट्वा ॥
- 42यद्येष भूमिं विशते दिवं वारसातलं वाऽपि नभःस्थलं वा ।एवं निगूढोऽपि ममास्त्रदग्धःपतिष्यते भूमितले गतासुः ॥
- 43इत्येवमुक्त्वा वचनं महात्मा प्लवगर्षभैर्वृतः ।वधाय रौद्रस्य नृशंसकर्मण--स्तदा महात्मा त्वरितं निरीक्षते ॥