Vālmīki Rāmāyaṇa · The Assault on Mount Kailāsa
Tap a verse for its meaning
- 1ततस्तु सार्धं षड्भिर्नित्यं ।महोदरप्रहस्ताभ्यां मारीचशुकसारणैः ॥
- 2धूम्राक्षेण च वीरेण नित्यं ।वृतः संप्रययौ श्रीमान्क्रोधाल्लोका ॥
- 3पुराणि स नदीः शैलान्वनान्युपवनानि च ।अतिक्रम्य गिरिमागमत् ॥
- 4सन्निविष्टं गिरौ तस्मिन्राक्षसेन्द्रं निशम्य तु ।युद्धे ऽत्यर्थकृतोत्साहं समन्त्रिणम् ॥
- 5न शेकुः संस्थातुं प्रमुखे तस्य रक्षसः ।राज्ञो भ्रातेति विज्ञाय गता यत्र ॥
- 6ते गत्वा सर्वमाचख्युर्भ्रातुस्तस्य ।अनुज्ञाता ययुर्हष्टा युद्धाय ते ॥
- 7ततो बलानां व्यवर्धत महोदधेः ।तस्य शैलं सञ्चालयन्निव ॥
- 8ततो युद्धं समभव ।व्यथिताश्चाभवंस्तत्र सचिवा राक्षसस्य ते ॥
- 9स दृष्ट्वा तादृशं सैन्यं निशाचरः ।हून्कृत्वा स क्रोधादभ्यधावत ॥
- 10ये तु ते राक्षसेन्द्रस्य सचिवा ।तेषां यक्षाणां समयोधयन् ॥
- 11ततो गदाभिर्मुसलैरसिभिः शक्तितोमरैः ।हन्यमानो दशग्रीवस्तत्सैन्यं ॥
- 12स वध्यमानो ।वर्षद्भिरिव जीमूतैर्धाराभिरवरुध्यत ॥
- 13न चकार चैव यक्षशस्त्रैः समाहतः ।महीधर इवाम्भोदैर्धाराशतसमुक्षितः ॥
- 14स दुरात्मा समुद्यम्य गदाम् ।प्रविवेश ततः सैन्यं नयन्यक्षा ॥
- 15स कक्षमिव विस्तीर्णं शुष्केन्धनमिवाकुलम् ।वातेनाग्निरिवायत्तो यक्षसैन्यं तत् ॥
- 16तैस्तु तत्र महामात्यैर्महोदरशुकादिभिः ।अल्पावशेषास्ते यक्षाः कृता वातैरिवाम्बुदाः ॥
- 17केचित्समाहता भग्नाः पतिताः ।ओष्ठांश्च दशनैस्तीक्ष्णैरदश रणे ॥
- 18श्रान्ताश्चान्योन्यमालिङ्ग्य रणाजिरे ।सीदन्ति च तदा यक्षाः जलेन ह ॥
- 19हतानां युध्यतां पृथिवीतले ।प्रेक्षतामृषिसङ्घानां न बभूवान्तरं दिवि ॥
- 20भग्नांस्तु तान्समालक्ष्य महाबलान् । महाबाहुः प्रेषयामास यक्षकान् ॥
- 21एतस्मिन्नन्तरे राम ।प्रेषितो न्यपतद्यक्षो नाम्ना ॥
- 22तेन चक्रेण मारीचो विष्णुनेव रणे हतः ।पतितो भूतले शैला ॥
- 23मुहूर्तेन स विश्रम्य निशाचरः ।तं यक्षं योधयामास स च भग्नः ॥
- 24ततः काञ्चनचित्राङ्गं वैडूर्यरजसोक्षितम् ।मर्यादां प्रतिहाराणां तोरणान्तरमाविशत् ॥
- 25तं तु राजन्दशग्रीवं प्रविशन्तं निशाचरम् ।सूर्यभानुरिति ख्यातो न्यवारयत् ॥
- 26स यक्षेण प्रविवेश निशाचरः ।यदा तु वारितो राम राक्षसः ॥
- 27तत तेन यक्षेण ताडितः ।ति शैलो धातुस्रवैरिव ॥
- 28स तोरणेन समाहतः ।जगाम न क्षतिं वीरो यम्भुवः ॥
- 29तेनैव तोरणेनाथ यक्षस्तेनाभिताडितः ।नादृश्यत तदा यक्षो भस्मीकृततनुस्तदा ॥
- 30ततः प्रदुद्रुवुः सर्वे दृष्ट्वा ।ततो नदीर्गुहाश्चैव ।त्यक्तप्रहरणाः श्रान्ता विवर्णवदनास्तदा ॥